Landenweb.nl

NAXOS
 

Basisgegevens
  Officiële
  landstaal
  Grieks
  Hoofdstad  Naxos-stad
  Oppervlakte  429 km²
  Inwoners  18.904
  (2011, laatst bekend)
  Munteenheid  euro
  (EUR)
  Tijdsverschil  +1 (zomer +2)
  Web  .gr
  Code.  GRC
  Tel.  +30

Populaire bestemmingen GRIEKENLAND

AeginaAlonissosAndros
ChiosHydraKalymnos
KarpathosKefaloniaKorfoe
KosKretaLefkas
LesbosMykonosNaxos
ParosPatmosPeloponnesos
PorosRhodosSamos
SantoriniSkiathosSkopelos
SpetsesThassosZakynthos

Geografie en Landschap

Geografie

Naxos is een eiland van de Cycladen, een tot Griekenland behorende eilandengroep die onderverdeeld kan worden in de noordelijke Cycladen (Andros, Dilos, Mykonos, Syros, Tinos), de centrale Cycladen (Naxos, Amorgos, Antiparos, Paros), de westelijke Cycladen (Kea, Kimolos, Kythnos, Milos, Serifos, Sifnos) en de zuidelijke Cycladen (Anafi, Folegandros, Ios, Santorini, Sikinos). Naast deze bewoonde eilanden in de Egeïsche Zee zijn er nog duizenden onbewoonde eilanden, eilandjes en rotspunten.

advertentie

Naxos: Satellietfoto van de CycladenPhoto: Henryhartley CC 3.0 Unported no changes made

Naxos, liggend ongeveer midden in de Egeïsche archipel, is het grootste eiland van de Cycladen met een totale oppervlakte van 448 km2, een maximale lengte van ongeveer 38 km, een maximale breedte van ongeveer 21 km en een kustlijn met een lengte van ongeveer 150 km. Naxos is bijna drie keer zo groot als het Nederlandse waddeneiland Texel (161 km2). Naxos ligt 33 km ten zuidwesten van het eiland Mykonos, 35 km ten oosten van het eiland Paros en ten noordwesten van het eiland Amorgos. Naxos ligt ca. 140 km ten zuidoosten van Piraeus op het vasteland van Griekenland.

Ten zuiden van Naxos, tussen Naxos en Amorgos, liggen de 'Eenzame eilanden' Donoussa, Koufonissi, Irakliá en Schinoussa.

Landschap

Naxos is, met name in het binnenland, behoorlijk bergachtig en zeker in vergelijking met de omringende eilanden betrekkelijk groen en vruchtbaar. Het landschap is hier zeer afwisselend met bergen, bossen, groene valleien (o.a. de Tragaia-vallei, de Livadi-vallei, de Mélanes-vallei), bronnen en (ondergrondse) beekjes.

Uit de hoogvlakte van Tragea rijst de hoogste top van Naxos op, de Zas (1001 meter). Deze berg is van vrijwel overal op het eiland te zien en is tevens de hoogste berg van de Cycladen en de enige berg hoger dan 1000 meter. Andere hoge 'bergen' zijn de Fanari (883 m), de Marathos (523 m) en de Viglatouri (418 m). Het hoogst gelegen dorp van Naxos is Komiaki.

advertentie

Gezicht op Naxos-stadPhoto: Sergio Alvarez CC 2.0 Generic no changes made

In de vruchtbare dalen die uitlopen in de zee worden onder meer citrusvruchten, olijven en druiven verbouwd. De grillige kust van Naxos is in het noorden vrij steil met hoge rotsformaties, in het westen worden deze rotsformaties afgewisseld door afgelegen en vaak beschutte baaitjes. Het eiland heeft betrekkelijk lange zandstranden die geflankeerd worden door duinen. Het binnenland telt een aantal grotten, waaronder de grootste grot van Naxos, de grot Zas, met bijzondere formaties van stalactieten en stalagmieten.

Naxos heeft zelfs een aantal watervallen, vlakbij het dorp Keramoti ligt de grootste waterval van het eiland, de 20 meter hoge Routsouna-waterval.

Klimaat en Weer

Het mediterrane klimaat van Naxos lijkt veel op het klimaat van de andere Cycladen. Kort samengevat is het klimaat van Naxos als volgt te karakteriseren: droge periodes in de maanden april tot en met september, augustus is gemiddeld de warmste maand, februari de koudste, januari is de natste maand, juli de droogste. Naxos is dan ook zeker geen winterzonbestemming, vanaf april/mei wordt het weer op Naxos pas aangenaam. Opvallend is dat de overgangsfase tussen herfst en winter en tussen lente en zomer maar kort is. Op de berg Zas (1003 meter) ligt in de winter regelmatig wat sneeuw.

De zomerperiode op Naxos duurt van mei tot september en is over het algemeen warm, zonnig en droog. In mei kondigt zich dat weertype al aan, want de gemiddelde neerslaghoeveelheid in die maand is nog maar 17 mm. De gemiddelde temperatuur bedraagt in mei ca. 22°C en de zon schijnt zo'n tien uur per dag, kortom voor toeristen een ideale periode om Naxos te bezoeken. In juni begint het al veel warmer te worden met een gemiddelde temperatuur van 25°C en overdag regelmatig temperaturen van rond de 30°C en dertien uur zonneschijn.

In juli en augustus loopt de gemiddelde temperatuur op naar ca. 27°C en op het heetst van de dag is het bijna altijd (ruim) boven de 30°C. 's Nachts daalt het kwik zelden beneden de 20°C. Ook het zeewater wordt steeds aangenamer, in juli nog 21°C, in augustus op zijn warmst met 23°C. In september koelt het weer al wat af naar gemiddelde temperaturen van 24°C. Het droge weer houdt echter nog aan met maar 12 mm neerslag.

De korte herfstperiode, oktober en november, wordt gekarakteriseerd door milde temperaturen en neerslaghoeveelheden die oplopen tot 51 mm in oktober en 66 mm in november. Nog steeds niet veel vergeleken met de hoeveelheden die dan vallen in West-Europa, maar toeristen moeten toch rekening houden met flinke regenbuien. De gemiddelde temperatuur bedraagt in oktober nog een fraaie 21°C en in november toch nog steeds 18°C. Wat wel sterk verminderd is het aantal uren zonneschijn per dag.

De winterperiode, die duurt van december tot en met februari, is nog geen koude periode met gemiddeld in januari en februari, de koudste maanden van het jaar, temperaturen van 13°C. De regenval is dan behoorlijk met 102 mm in december en 105 mm in januari. 's Nachts kan het behoorlijk fris aanvoelen door toenemende zeewind.

De korte lenteperiode, maart en april, verloopt al een stuk droger dan in de wintermaanden, met 63 mm in maart en in april nog maar 28 mm. De temperatuur in april kan al redelijk aangenaam zijn met een gemiddelde van 18°C.

Net als op andere Cycladische eilanden heeft het weer van Naxos te maken met de 'meltemia', een sterke noordelijke wind die tijdens de zomer waait en dan met name van half juli tot en met half augustus. Omdat Naxos midden in de Cycladen ligt, heeft het extra veel 'last' van deze wind. Aan de andere kant zorgt de meltemi ook voor wat afkoeling in de hete zomers van Naxos en is natuurlijk ideaal voor wind- en kitesurfers, die dan ook vanuit de hele wereld naar Naxos afreizen om hun sport te beoefenen.

Planten en Dieren

Planten

Naxos heeft een rijke flora met voornamelijk Europese soorten, maar ook West-Aziatische en Noord-Afrikaanse soorten komen voor. Vanwege het grote aantal aanwezige habitats, en de, althans voor Cycladische begrippen, rijkdom aan water, telt Naxos een lijst van ca. 1000 soorten bedektzadigen, de belangrijkste groep landplanten. 51 van deze soorten komen alleen in het Egeïsche gebied voor, twaalf alleen op de Cycladen en vier soorten komen alleen op Naxos voor, Cerastium runemarkii, Radix aira, Erysimum naxense en Symphytum naxicola.Daarentegen zijn de meeste grote bomen en planten, en natuurlijk de meeste landbouwgewassen, niet die van lokale oorsprong, maar vaak al lang geleden. Voorbeelden hiervan zijn gedomesticeerde olijvenrassen (uit Zuid-Turkije), johannesbroodboom (waarschijnlijk Nabije Oosten), breedbladige eiken, kastanjebomen, Aleppo-dennen (waarschijnlijk vasteland van Griekenland), moerbeibomen (Verre Oosten), pijlriet (geen echt riet, maar een grassoort uit Zuidoost-Azië), eucalyptus (uit Australië), en schijfcactussen en agaves (Midden-Amerika).

advertentie

Planten Naxos: pijlrietPhoto: Shizhao CC 3.0 Unported no changes made

Misschien wel de belangrijkste en meest karakteristieke plantengemeenschap op Naxos is garrigue die, indien niet overbegraasd, een indrukwekkende diversiteit aan plantensoorten te bieden heeft. Garrigue is op een groot gedeelte van Naxos te vinden, onder andere in gebieden waar ooit brand gewoed heeft. Op een flysche ondergrond wordt de garrigue gedomineerd door de bremsoort Genista acanthoclada terwijl op kalkhoudende ondergrond de tijmsoort Coridothymus capitatus overheerst.

advertentie

Planten Naxos: Genista acanthocladaPhoto: Wouter Hagens CC 3.0 Unported no changes made

Overblijvende garrigue-planten delen een aantal gemeenschappelijke kenmerken: ze zijn vaak stekelig of hebben aromatische bladeren om zich te verdedigen tegen planteneters. Daarnaast zijn veel soorten (gedeeltelijk) bladverliezend, met name in het droge zomerseizoen. Veel kruiden die in het wild in de bergen Naxos groeien worden gebruikt in de Europese keuken, zoals tijm, bonenkruid en oregano.Naxos was vroeger dicht bebost. Deze bossen vielen in de loop der tijden echter ten prooi aan houtkap (al in de Venetiaanse tijd) en bosbranden. Restanten van die bossen en mediterraan struikgewas (maquis) kunnen gevonden worden in de wat afgelegen gebieden, vooral als de bodem wat vochtiger is. Maar ook in droge en kalkrijke gronden, zoals in het zuidoosten van Naxos, kan men Fenicische jeneverbes, kreupelhout of open bosgebied vinden. De zanderige regio Alyko herbergt een van de grootste gebieden met jeneverbes van Griekenland. In het bergachtige deel van Naxos zijn er verder kleine gebieden met hulsteik, Kretenzische esdoorns en steeneiken. ook zijn er tot nu toe meer dan 20 soorten orchideeën aangetroffen op Naxos.

Dieren

ALGEMEEN

Naxos heeft een gevarieerde topografie en daardoor ook een breed scala aan natuurlijke habitats, van veel gebruikte agrarische landschappen tot bossen, en van moerasgebieden tot mediterrane kreupelhoutgebieden. En die lokale ecosystemen herbergen een van de meest interessante fauna van de Cycladen.Naxos telt verschillende beschermde gebieden en een aantal reservaten, die echter onder druk staan door de ontwikkeling van het toerisme en de daarmee samenhangende bouwactiviteiten.

ZOOGDIEREN

Naxos heeft qua landzoogdieren niet erg veel te bieden. Tot het eerste kwart van de 19e eeuw leefden op Naxos nog herten en wilde zwijnen, beide niet inheems, maar waarschijnlijk geïntroduceerd voor de jacht tijdens de Venetiaanse periode. Vandaag vormen hazen, hoewel beperkt tot afgelegen gebieden vanwege de jacht op deze dieren, de grootste populatie zoogdieren. Konijnen leven alleen op eilandjes in de buurt van Naxos. De Oost-Europese egel of oostelijke egel en de steenmarter zijn wijdverspreid op Naxos.

advertentie

Steenmarter NaxosPhoto: Stanislaw Szydlo CC 3.0 Unported no changes made

AMFIBIEËN EN REPTIELEN

De Cycladen staan ??bekend om hun overvloedige herpetofauna, en Naxos is geen uitzondering. Groene padden en de Balkanmeerkikker zijn de enige twee soorten amfibieën op Naxos. Ze zijn te vinden in de meeste moerasachtige gebieden van het eiland, soms in combinatie met de Balkanbeekschildpad, die zich echter meestal in grotere wateren ophoudt. Er komen van nature geen landschildpadden voor op Naxos, dus alle individuen die desondanks toch aangetroffen worden, zijn waarschijnlijk ontsnapte huisdieren.

advertentie

Naxos dieren: BalkanmeerkikkerPhoto: Benny Trapp CC 3.0 Unported no changes made

Op Naxos komen verschillende soorten hagedissen voor, waaronder de opvallende hardoen uit de agame-familie en de algemenere en kleinere Egeïsche muurhagedis. Verder nog twee soorten kleine gekko's, de grijskleurige naaktvingergekko of Egeïsche naaktvingergekko en vooral de roze Europese tjitjak. De al genoemde hagedissen zijn niet zo moeilijk waar te nemen, de reuzensmaragdhagedis daarentegen komt vooral voor in struikgewas en gebieden met een dichte vegetatie. Tot slot nog twee hagedissoorten met gladde schubben, de parelskink en de Johannisskink, die ook moeilijk te zien zijn, want voorkomen in grasvelden en zandige kustgebieden.

Naxos herbergt minstens vijf soorten slangen, waaronder de kleine zandboa, een bescheiden niet-giftige slang uit de familie der boa's die het grootste deel van zijn leven onder de grond doorbrengt. De vierstreepslang, uit de familie gladde slangen, is veel groter dan de kleine zandboa, maar net zo ongevaarlijk voor de mens en komt ook vaak voor in de landbouwgebieden van Naxos. Wel giftig, maar niet zo vaak voorkomend is de schuwe zandadder. De onschuldige ringslang is altijd te vinden in de buurt van water, dus komt op Naxos goed aan zijn trekken. En tenslotte is er nog uit de familie wormslangen de slanke wormslang, die men eigenlijk nooit te zien krijgt omdat ze onder de grond leeft.

advertentie

Naxos dieren: de zandader is de enige giftige slang op NaxosPhoto: Holger Krisp CC 3.0 Unported no changes made

VOGELS

Typisch voor eilanden, en dat geldt dus ook voor Naxos, is het feit dat het aantal broedvogels veel minder is dan op het naburige vasteland, in het geval van Naxos West-Turkije. Samen met de aantallen trekvogels is de avifauna op Naxos veel gevarieerder dan op de andere eilanden van de Cycladen. De belangrijkste redenen hiervoor zijn de grootte van het eiland en de diversiteit aan landschappen. Naxos wordt door trekvogels massaal gebruikt als springplank tussen Europa en Afrika.Ca. 225 vogelsoorten zijn er geteld, ongeveer de helft van het totale aantal vogelsoorten in heel Griekenland. Naxos en een aantal naburige eilandjes tellen ongeveer 70 inheemse en 27 uitheemse broedvogels. 90 trekvogelsoorten verblijven in de lente of herfst op Naxos, 40 soorten kiezen 's winters voor Naxos. 51 soorten staan op de Griekse rode lijst van bedreigde vogels. Zes van 70 inheemse vogelsoorten nestelen niet op Naxos zelf, maar wel op de nabijgelegen (onbewoonde) eilandjes, onder andere bepaalde soorten meeuwen, pijlstormvogels, Elenora's valk en de vale gier. Roofvogelsoorten die wel nestelen op Naxos zijn buizerd, havikarend, arendbuizerd, slechtvalk en lannervalk. Watervogels die voorkomen in de Middellandse Zee zijn in soorten en aantallen natuurlijk minder dan rond de Noordzee, maar zijn wel bijzonder want komen niet veel voor op andere plaatsen in Europa: geelpootmeeuw, Audouins meeuw, Kuhls pijlstormvogel, Yelkouanpijlstormvogel, een ondersoort van de kuifaalscholver, steltkluut, griel, kleine plevier en strandplevier.

advertentie

Griel NaxosPhoto: Paleixmart CC 3.0 Unported no changes made

De vogelsoorten op Naxos veranderen natuurlijk in de loop der jaren, zo zijn de pimpelmees en huiszwaluw al meer dan honderd jaar niet meer aangetroffen op Naxos. Soorten als de Turkse tortel, Cetti's zanger, roodborsttapuit, ringmus en roodstuitzwaluw zijn daarentegen vrij nieuw op Naxos.

advertentie

Vogels Naxos: roodstuitzwaluwPhoto: J.M Garg CC 3.0 Unported no changes made

Voor vogelaars zijn natuurlijk de specifieke mediterrane en Oost-Europese vogelsoorten interessant, onder andere kleine zwartkop, Rüppels grasmus, Orpheusgrasmus, Cetti's zanger, cirlgors, zwartkopgors, bruinkeelortolaan, blonde tapuit, blauwe rotslijster, roodkopklauwier en Alpengierzwaluw. Sommige soorten komen ook in West-Europa voor, maar niet zo veel als op Naxos: kuifleeuwerik, boomleeuwerik, tapuit, grauwe gors, raaf en nachtzwaluw. Typisch West-Europees maar ook op Naxos voorkomend zijn merel, winterkoninkje, nachtegaal, grauwe vliegenvanger, ringmus, kleine karekiet, grote karekiet.

Vogels Naxos: grote karekietPhoto: Augustin Povedano CC 2.0 Generic no changes made

BROEDVOGELS
Afrikaanse roodborsttapuitdodaarkneuraafvale gier
arendbuizerddwergooruilkoolmeesransuilvink
Audouins meeuwgeelpootmeeuwkuifaalscholverringmuswaterhoen
Aziatische steenpatrijsgrauwe gorskuifleeuwerikrotsduifwaterral
blauwe rotslijstergroenlinglannervalkslechtvalkwinterkoninkje
boomleeuwerikhavikarendmeerkoetsperwerwitte kwikstaart
buizerdhuismusmerelsteenuilzwarte kraai
Cetti's zangerkerkuilnachtegaaltorenvalkzwartkopgors
cirlgorskleine zwartkopputterTurkse tortel

Naxos vogels: zwartkopgors, broedvogel op NaxosPhoto: Mark S Jobling CC 3.0 Unported no changes made

TREK-/BROEDVOGELS
AlpengierzwaluwEleonora's valkkleine plevierroodstuitzwaluwYelkouan pijlstormvogel
baardgrasmusgierzwaluwKuhls pijlstormvogelrotszwaluwzomertortel
bijenetergrauwe vliegenvangernachtzwaluwsteltkluut
blonde tapuitgrieloostelijke vale spotvogelstrandplevier
boerenzwaluwgrote karekietOrpheusgrasmustapuit
bruinkoportolaankleine karekietroodkopklauwiervale gierzwaluw

Vogels Naxos: Eleonora's valkPhoto: Jürgen Dietrich CC 3.0 Germany no changes made

WINTERGASTEN
aalscholvergrasmusknobbelzwaanpurperreigervorkstaartplevier
appelvinkgraspieperkoekoekralreigervuurgoudhaan
Balkansperwergrauwe klauwierkokmeeuwrietgorswatersnip
bergeendgrijze gorskoperwiekrietzangerwespendief
blauwe kiekendiefgrote gele kwikstaartkortteenleeuwerikrode flamingowielewaal
blauwe reigergrote lijsterkramsvogelroodborstjewintertaling
bonte strandlopergrote sternkrombekstrandloperroodkeelpieperwitoogeend
boompiepergrote zilverreigerkuifmeesroodpootvalkwoestijnplevier
braamsluipergruttokwakschreeuwarendwoudaapje
breedbekstrandloperheggenmuskwartelsijszanglijster
bruine kiekendiefhoplepelaarslangenarendzilverplevier
dwergmeeuwhoutsnipoeverloperslobeendzwarte ibis
Europese kanarieijsvogeloeverzwaluwsmientzwarte roodstaart
fitisizabeltapuitooievaarSpaanse muszwarte wouw
fluiterkeeportolaanspreeuwzwartkop
gekraagde roodstaartkemphaanpaapjesteenloperzwartkopmeeuw
gele kwikstaartkievitpijlstaarttafeleend
geoorde fuutklein waterhoenpoelruitertjiftjaf
goudhaankleine klapeksterpoelsniptuinfluiter
goudplevierkleine zilverreigerporseleinhoenveldleeuwerik

Vogels Naxos: porseleinhoen, wintergast op NaxosPhoto: Marek Szczepanek CC 3.0 Unported no changes made

ZEEDIEREN

De meest voorkomende zeezoogdieren in de wateren rond Naxos zijn de gestreepte dolfijn en in mindere mate de tuimelaar. Vooral tijdens rustig weer kunnen beide soorten worden waargenomen vanaf boten. In afgelegen gebieden in Oost- en Zuidoost-Naxos zijn soms een aantal van de bedreigde mediterrane monniksrobben en onechte karetschildpadden te zien. Veruit de meest voorkomende zeevogel in dit gebied is de geelpootmeeuw, het aantal broedende Audouins meeuwen is veel kleiner. In dezelfde regio komen nog aanzienlijke aantallen Scopoli's pijlstormvogels en Yelkouanpijlstormvogels voor. Kuifaalscholvers komen verspreid voor aan de rotsachtige kusten van Naxos.

Vogels Naxos: Adouins meeuwPhoto: Publiek domein

Geschiedenis

Naxos vóór Christus

Vanaf het begin van de prehistorie, ca. 4000 v.Chr., werd Naxos bevolkt, blijkt uit archeologische vondsten. Men vermoedt dat de eerste nederzettingen bevolkt werden door kolonisten uit Thracië van het Griekse vasteland. Zij vereerden Dionysos, de god van de wijn. Op enig moment hierna werd Naxos bezet door de Carianen onder leiding van hun hoofdman Naxos uit Caria in Zuidwest-Anatolië.

Naxos was in de oudheid niet alleen een belangrijk centrum van Cycladische beschaving, maar ook een economische macht. Zo gebruikte Naxos als een van de eerste Griekse eilanden op grote schaal marmer, dat zelfs geëxporteerd werd naar Kreta. Op Naxos zelf werd het marmer, dat van een uitstekende kwaliteit is, ook gebruikt door beeldhouwers, die er in de Archaïsche periode fraaie beelden van maakten en overal in Griekenland hun kunsten vertoonden.

Aan deze periode van groei en bloei kwam een einde door een vulkaanuitbarsting op het eiland Santorini (ca. 1614 v.Chr.), waardoor onder andere de handel met belangrijke eilanden als Kreta zo goed als stil kwam te liggen door de vernietiging van schepen en havens. Rond 1000 v.Chr. werd Naxos gekoloniseerd door de Ioniërs uit Attica, het schiereiland waar Athene op ligt. De Ioniërs stichtten de hoofdstad Naxos-stad en introduceerden de landbouw op het eiland.

Van 545-524 v.Chr. werd Naxos, dat in die tijd een bloeiperiode kende, bestuurd door de tiran Lygdamis. Hij was oorspronkelijk een van de oligarchen die op dat moment Naxos bestuurden en stond op goede voet met de Atheense tiran Peisistratos. In 545 v.Chr. keerde Lygdamis zich, met de hulp van Peiristratos, tegen de oligarchen die zich ten koste van de bevolking steeds meer verrijkten. Hij verbande zijn rivalen en nam ook de macht op het eiland Paros, een van de aartsrivalen van Naxos, over. In 524 v.Chr. werd Lygdamis afgezet door een Spartaans leger, maar Naxos bleef zich voorlopig ontwikkelen onder een nieuwe oligarchie. In 506 v.Chr. weerstond Naxos een vier maande durende belegering van Aristagoras, tyran van Milete, een belangrijke stad in het huidige West-Turkije.

Tijdens de Perzische oorlogen in de 5e eeuw v.Chr. tussen de Perzen en de Griekse stadstaten koos Naxos de kant van Athene. Deze oorlogen werden voorafgegaan door de Ionische opstand in 499 v.Chr. en de gevolgen daarvan voor Naxos waren desastreus; bijna het hele eiland werd in 490 v.Chr. verwoest door de Perzen.

In 376 v.Chr. werd Naxos lid van de tweede Attisch-Delische Zeebond, een veel minder belangijk militair bondgenootschap dan de eerste Attisch-Delische Zeebond (479 v.Chr. - 404 v.Chr.), die de tegenhanger vormde voor de Peloponnesische Bond onder leiding van Sparta, de grote rivaal van Athene. Het stadstatensysteem in Griekenland zorgde er echter voor dat Griekenland op den duur niet echt veel macht meer had in het Middellandse Zeegebied. Evenals veel andere eilanden werd Naxos in de loop der tijd veroverd door Egyptenaren, Macedoniërs, Ptolemaeus I Soter (veldheer onder Alexander de Grote, koning van Egypte en stichter van de Egyptische dynastie der Ptolemaeën), Rhodos en Romeinen.

Naxos ná Christus

In de 9e eeuw n.Chr. werd Naxos geteisterd door overvallen van piraten en Saraceners van Kreta. De bewoners van Naxos trokken zich in die Byzantijnse tijd terug in het hoog gelegen binnenland en in die tijd werden er ook veel religieuze gebouwen neergezet.

In 1204 viel Constantinopel, de hoofdstad van het Oost-Byzantijnse Rijk, en het Griekse grondgebied werd door de kruisvaarders verdeeld. De Fransen vestigden zich op het vasteland van Griekenland. Het bestuur over Naxos en andere Griekse eilanden kwam niet lang daarna in handen van de Genuezen en de Venetianen (Naxos in 1207), in dit geval Marco Sanudo (ca. 1153 - ca. 1227), neef van de Venetiaanse doge Enrico Dandolo.

Ca. 1207 verzamelde hij een vloot bij elkaar en veroverde Naxos, en dat was het begin van het Hertogdom Naxos (ook wel Hertogdom van de Archipel of Hertogdom van de Egeïsche Zee en in het Italiaans Ducato di Nasso), een van de kruisvaardersstaten die ontstonden na de Vierde Kruistocht. De bewoners van Naxos verzetten zich vanuit het fort van Apalyros hevig tegen de mannen van Sanudo en hielden het een aantal weken vol. In 1210 gaven de Naxioten zich over en Sanudo veroverde vervolgens een hele serie eilanden van de Cycladen en de Sporaden. In 1227 kwam er met de dood van Marco Sanudo een eind aan zijn heerschappij, maar het hertogdom bleef bestaan onder zijn opvolgers, tot ver in de 16e eeuw.

Hertogen van Naxos
Huis Sanudo
1207-1227Marco I Sanudo
1227-1262Angelo Sanudo
1262-1303Marco II Sanudo
1303-1323Guglielmo I Sanudo
1323-1341Niccolò I Sanudo
1341-1361Giovanni I Sanudo
1361-1363Fiorenza Sanudo
1364-1371Fiorenza en Niccolò II Sanudo
1371-1383Niccolò III dalle Carceri
Huis Crispo
1383-1397Francesco I Crispo
1397-1418Giacomo I Crispo
1418-1437Giovanni II Crispo
1437-1447Giacomo II Crispo
1447-1453Gian Giacomo Crispo
1453-1463Guglielmo II Crispo
1463Francesco II Crispo
1463-1480Giacomo III Crispo
1480-1494Giovanni III Crispo
1500-1511Francesco III Crispo
1517-1564Giovanni IV Crispo
1564-1566Giacomo IV Crispo
Ottomaanse tijd
1566-1579Jozef Nasi

Vanaf 1537 werd Naxos bezet door de Turken van het Ottomaanse Rijk, slechts onderbroken door een korte periode van Russische overheersing gedurende de Eerste Turks-Russische oorlog van 1770-1774. Daarna kwam Naxos weer in handen van de Turken en dat duurde tot aan Griekse Revolutie van 1821. Bij deze revolutie lieten de bewoners van Naxos zich niet onbetuigd en vochten tegen de Turkse bezetters. Griekenland werd in 1830 officieel onafhankelijk en ook Naxos sloot zich in 1832 aan bij de nieuwe staat en werd het bestuurlijke centrum van de Cycladen. Tot aan de Tweede Wereldoorlog was Halkí de hoofdstad van Naxos.

Naxos werd tijdens de Tweede Wereldoorlog van 1941-1944 bezet door eerst de Italianen van Benito Mussolini en later nog een periode door de Duitsers van Adolf Hitler. Een opmerkelijke rol in het verzet speelde de in het dorp Aperathos geboren latere politicus en schrijver Manolis Glezos. Samen met Apostolos Santas klom hij op 30 mei 1941 naar de Akropolis in Athene en haalde daar de door de Duitsers geplaatste swastika-vlag neer. Deze daad inspireerde veel Grieken om zich in het verzet te storten. Glezos werd op 21 april 1943 gearresteerd door Italiaanse troepen, maar wist uiteindelijk in september 1944 uit zijn gevangenschap te ontsnappen.

In mei 2014 werd Glezos op 92-jarige leeftijd nog gekozen in het Europese Parlement voor de linkse SYRIZA-partij. Op hem werd meer gestemd dan op welke andere Griekse kandidaat dan ook.

Eind mei 2014 werd bekend dat Griekenland ongeveer 90 populaire stranden wilde verkopen aan private ondernemingen. Twee stranden waren al verkocht, en op de verkooplijst stond ook het Naxiotische strand Agios Prokopios.

Begin juni 2014 zeilde het Turkse militaire fregat 'Gelibolu' een aantal uren door de Griekse territoriale wateren. Het Turkse schip zeilde ten noorden van Naxos de Griekse territoriale wateren binnen en rondde verder nog de eilanden Paros en Milos. Het schip werd constant in de gaten gehouden door Griekse schepen en de Griekse luchtmacht.

Zie verder ook de geschiedenispagina van Griekenland op landenweb.

Bevolking

Het eiland Naxos telt ongeveer 25.000 bewoners, waarvan er ca. 7300 in de hoofdstad Naxos-stad wonen (2017). Door de grootte van Naxos (ca. 450 km2) is het eiland relatief dun bevolkt.

Met name de oostkant van het eiland is zeer dun bevolkt, de meeste mensen wonen aan de westkust.

Taal

Het moderne Grieks of Nieuw Grieks behoort net als het Nederlands tot de Indo-Europese taalfamilie en is één van de oudste nog levende talen. Hoewel behorend tot dezelfde taalfamilie lijkt het Grieks nauwelijks op een andere Indo-Europese taal. Dit komt omdat het Grieks zich relatief geïsoleerd van buitenlandse invloeden heeft kunnen ontwikkelen.

In de klassieke oudheid werden er verschillende Griekse dialecten naast elkaar gebruikt, maar het Attisch van de stad Athene verstond men in geheel Griekenland. Vanaf de vierde eeuw voor Christus kreeg het Attisch concurrentie van het Koinè-Grieks, een soort algemeen beschaafd Grieks dat gebruikt werd van Macedonië tot het Nabije Oosten. Vanaf die tijd werd het Attisch gebruikt in het onderwijs en het was de officiële overheids- en kerktaal in het Byzantijnse Rijk en in de Kerk. De gewone man sprak een soort volkstaal die van het Koinè-Grieks afstamde. In de Middeleeuwen vestigden zich allerlei andere volken in Griekenland en veranderde de spreektaal drastisch terwijl de schrijftaal hetzelfde bleef en aldus de twee talen steeds verder uit elkaar groeiden.

Na de Vrijheidsoorlog begin 19e eeuw trachtte de overheid een nieuwe taal in te voeren, het Katharevousa of"gezuiverde taal". De overheid en op scholen ging men deze taal inderdaad gebruiken maar het volk bleef zich van de Dimotiki bedienen, de spreektaal van het Griekse volk. De bedoeling was dat het Dimotiki zou verdwijnen, maar dat bleek moeilijker dan gedacht en mislukte dan ook. Vanaf 1920 mocht het Dimotiki op scholen gebruikt worden en in 1974 verdween het Katharevousa van diezelfde scholen.

Het Griekse alfabet bestaat uit 24 letters die er op het eerste gezicht ingewikkeld uitzien, maar bij nader inzien simpeler zijn dan het Nederlandse alfabet. De uitspraakregels zijn regular// en daardoor sneller te begrijpen. In het Grieks is het belangrijk om de juiste klemtoon te gebruiken. Een woord met de klemtoon op de eerste lettergreep kan een totaal verschilleden de betekenis hebben van hetzelfde woord maar met de klemtoon op bijvoorbeeld de derde lettergreep.

De alfabetten van alle grote Europese talen zijn min of meer gebaseerd op het oude Griekse alfabet. Ons Romeinse alfabet wordt soms wel de westerse vorm van het Griekse alfabet genoemd.

Enkele woorden en uitdrukkingen:

In het plaatselijke dialect van het dorp Aperathos worden nu nog steeds veel Kretenzische woorden en uitdrukkingen gebruikt. De oorspronkelijke bewoners , vluchtelingen uit Kreta, zouden zich in de 10e eeuw hier gevestigd hebben.

Godsdienst

Naxos in de mythologie

In de Griekse mythologie speelt Naxos een belangrijke rol, al was het alleen maar omdat de op Kreta geboren Zeus opgroeide op Naxos. De bewoners van Naxos aanbaden Zeus op de berg Zas, dat 'Zeus' betekent. Naxos is verder vooral het eiland van Dionysos (Bacchus bij de Romeinen) en Ariadne.

Dionysos was een zoon van Zeus en zijn geliefde Semele, de dochter van Kadmos, de koning van Thebe, en later godin van de aarde. Dionysos, god van de wijn, werd geboren op de berg Zas en werd in het geheim grootgebracht door een aantal nimfen in de grot van Koronos. Als dank hiervoor schonk Dionysos Naxos vruchtbaarheid, waar Naxos nu nog steeds letterlijk de vruchten van plukt.

Dionysos werd later nog verliefd op Ariadne, de dochter van koning Minos van Kreta, die de held Theseus geholpen had met het verslaan op Kreta van de Minotaurus, half mens half dier. Toen Theseus Ariadne achterliet op Naxos, greep Dionysos zijn kans en trouwde uiteindelijk met de in Theseus diep teleurgestelde Ariadne.

Verder plaatsten de oude Grieken het vruchtbare Naxos onder bescherming van Demeter, de godin van de landbouw.

Religieuze gebouwen op Naxos

Naxos telt meer dan 500 religieuze gebouwen, waaronder kloosters, dorpskerken en kapellen. Al deze gebouwen, nog steeds worden er nieuwe gebouwd, zijn genoemd naar heiligen die elk weer een eigen naamdag hebben. Op zo'n naamdag wordt er een groot feest, een 'panigiri' gehouden.

Naxos-stad is de zetel van een Grieks-orthodox bisdom en van een rooms-katholiek aartsbisdom.

AGIA ANNA

-Agia Anna: kerkje aan het strand.

AKADIMI

-Agios Panteleimon: 13e eeuwse kerk met even oude schilderingen.

ANGIDIA

-Agios Stéfanos Frarón: vroeg-christelijke basiliek

APIRANTHOS

-Panagia tis Apirathitissas: 18e eeuwse kerk

-Agios Kiriaki Kalonís: Byzantijnse kerk van natuursteen met resten van 9e eeuwse aniconische fresco's.

-Agios Pachómios: 13e eeuwse kerk met fraaie muurschilderingen.

-Agios Georgios: 11e eeuwse (?) kerk in niet zo fraaie staat.

DANAKOS

-Moni Christos Fotodoti: oudste, best bewaarde torenklooster van Naxos. Mooie iconostase en marmeren zuilen.

-Agios Pachomios: Byzantijnse kerk, een van de oudste van Naxos.

FILOTI

-Agios Ioannis: kerk

-Agios Eustathios: kapel

-Panagia tis Filotissas: kerk met een iconostase van wit marmer en mooie iconen.

GALANADO

-Agios Ioannis: kapel met een dubbele aspis, een katholieke en een Griek-orthodoxe.

GALINI

-Ipsilotera: fortachtig klooster uit 1660, niet vreemd dat het gebouwd is door de edelman Iakovos Kokkos in zijn strijd tegen de dreigende Frankische overheersing.

-Koimisis tis Theotokou of Panagia Attaliotissa: 9e eeuwse kerk.

HALKI

-Panagia Protothrone: belangrijke aan Maria gewijde kerk uit de 9e eeuw en één van de oudste kruiskoepelkerken van Naxos. In de kerk ligt ook nog de Agios Akindynos-kapel met muurschilderingen uit verschillende middeleeuwse periodes.

-Panagia Theosképasti en Agios Spyridon: dubbele kerk.

-Agios Giorgios Diassoritis: kerk uit de 11e eeuw met fraaie bijna intacte muurfresco's.

-Agios Damniotissa: kerk uit de 11e eeuw met mooie muurfresco's.

-Agios Isídoros: ruïne van 6e-7e eeuwse basiliek

KERAMI

-Agios Ioannis Theologos Keramiou: met 13e eeuwse fragmenten van schilderingen.

-Agia Apostoli: ca. 11e eeuwse kerk met fragmenten van 12-13e eeuwse schilderingen.

KINIDAROS

-Agios Artemios: basiliek met drie beuken.

-Agios Dimitrios: klooster.

KORONOS

-Panagia Argokiliotissa: op de plaats van deze oude kerk wordt nu een nieuwe kerk gebouwd.

LATHRINOS

-Agios Ioannis Theologos Adisarou: 9e eeuwse kerk, gedecoreerd met aniconische schilderingen.

-Agias Georgios en Nikolaos Lathrinou: twee naast elkaar gelegen kapellen met interessante restanten van 13e eeuwse schilderingen.

LIGARIDIA

-Profitis Ilias Vlacháki: kerk met ongewoon plat dak en 13 eeuwse muurschilderingen.

MELANES

-Agios Isidoris: 13e eeuwse kerk, uitbundig gedecoreerd met 14e eeuwse schilderingen

-Agios Georgios Melánon

MIRSINI

-Agia Anastassia: kerk.

-Faneromeni: klooster.

MONI

-Panagia Drossiani: een van de oudste christelijke kerken, in feite meer een complex aan kapellen. van Europa uit de laat 6e - begin 7e eeuw. Een van de belangrijkste Byzantijnse kerken van de Balkan, met koepels van veldstenen en fresco's uit de 7e en 8e eeuw.

NAXOS-STAD

-Panagia Mirtidiotissa.

-Panagia Vlacherniotissa: oudste kerk van de hoofdstad met fraaie iconen en een gebeeldhouwde iconostase.

-Ipapandi: barokke katholieke kathedraal uit de 13e eeuw op het plein van het Venetiaanse kastro en gebouwd door hertog Marco Sanudo. De vloer is gemaakt van Naxos-marmer. De meeste katholieken wonen in de wijk waar het 'kastro' gelegen is.

-Zoodochos Pigi (ca. 1787): Griekse-orthodoxe kathedraal met fraai interieur , o.a. met fresco's, iconen en een 18e eeuwse iconostase van gebeeldhouwd marmer.

-Agios Ioannis Chryssostomos: klooster uit de 17e eeuw, gelegen aan de Grotta-kust.

-Panagia Theosképasti: kleine kerk met twee mooie 14e eeuwse iconen.

-Profitias Ilias: ca. 13e eeuw met twee schitterende 15e eeuwse iconen van Angelos van Kreta.

-Agios Antónios: kerk gebouwd in 1452.

-Agios Ioannis Prodromos: wit gekalkte kapel met een aantal 15e eeuwse schilderingen.

PLAKA

-Agios Matthaios: kerk gebouwd op een vroeg-christelijke basiliek.

POTAMIA

-Agios Mamas: één van de oudste kerken van Naxos (9e eeuw), gewijd aan de patroonheilige van de herders.

-Agios Georgios: kerk met veel 13e eeuwse schilderingen.

SANGRI

-Agios Artémios: 9e eeuw.

-Agios Elefterios: verlaten klooster.

-Agios Ioannis Theologos Avlonítsas: 11-13e eeuwse schilderingen.

-Agios Ioannis Giroulas: kapel gelegen in de Tempel van Demeter.

-Agios Nikolaos: 10-13e eeuwse Byzantijnse kerk met een aantal muurfresco's.

-Agios Kaloritissa: 9e-13e eeuws kerkje gebouwd in een grot.

-Metamorfosis: Byzantijnse kapel.

-Panagia Arkouliotissa:

SIPHONES

-Agios Ioannis en Agios Georgios: dubbele 11e eeuwse kerk.

TSIKKALAREIO

-Agios Stéfanos: kerk met fragmenten van 13e eeuwse schilderingen.

-VIVLOS

-Agios Ioannis Theologos Kaknadou: met 13e eeuwse schilderingen.

VOURVOURIA

-Agios Konstantínos: met begin 14e eeuwse schilderingen.

-Moni Panagias Chozoviotissas: hoog gelegen Byzantijns klooster met in de bibliotheekcollectie een aantal manuscripten uit de oudheid, een houten iconostase en verder zeldzame iconen en fresco's.

-Agios Sozon Kalantou: kleine Byzantijnse kerk aan de zuidkust van Naxos, gebouwd in de rotsen.

-Panagia Arión: ruïne van 11e eeuwse kerk in de Ariés-vallei, met 13e eeuwse muurschilderingen aan de buitenkant van de kerk.

Samenleving

Staatsinrichting

Griekenland kreeg op 1 januari 2011 een nieuwe bestuurlijke indeling als onderdeel van een algehele bestuurlijke hervorming, die vernoemd werd naar Kallikratis, een Griekse architect uit het midden van de 5e eeuw v.Chr.

Griekenland is sinds 2011 in 13 bestuurlijke regio's, de zogenaamde"periferia", opgedeeld. Deze bestuurlijke regio's zijn weer onderverdeeld in 74 regionale eenheden, de 'perifereiaki enotita'. De regionale eenheden, die geen eigen bestuur meer hebben, worden op hun beurt weer onderverdeeld in 325 gemeenten of 'demoi'. Daarnaast kent Griekenland sinds 1926 één autonoom gebied onder een eigen Grieks-orthodox bestuur, namelijk Agion Oros of de monnikenstaat Athos in Chalkidiki (Noord-Griekenland).

De 13 bestuurlijke regio's van Griekenland zijn Attica (1), Centraal-Griekenland (2), Centraal-Macedonië (3), Kreta (4), Oost-Macedonië en Thracië (5), Epirus (6), Ionische Eilanden (7), Noord-Egeïsche Eilanden (8), Peloponnesos (9), Zuid-Egeïsche Eilanden (10), Thessalië (11), West-Griekenland (12) en West-Macedonië (13).

Door de bestuurlijke herindeling van 2011 werd Naxos een regionale eenheid van de bestuurlijke regio Zuid-Egeïsche Eilanden, die verder bestaat uit de eilanden Andros, Kalymnos, Karpathos, Kea-Kythnos, Kos, Milos, Mykonos, Paros, Rhodos, Syros, Santorini (Thira) en Tinos.

Naxos behoort geografisch gezien tot de Centrale en Oostelijke Cycladen, waar onder andere ook Paros en Antiparos toe behoren. Naast de Centrale en Oostelijke Cycladen zijn er ook nog de Westelijke Cycladen (met o.a. Kythnos, Melos en Serifos), de Noordelijke Cycladen (met o.a. Andros, Mykonos, Tinos en Syros), de Kleine Cycladen (met o.a. Iraklia, Keros en Donousa) en de Zuidelijke Cycladen (met o.a. Folegandros, Ios en Santorini). Voor de actuele politieke situatie in Griekenland zie hoofdstuk geschiedenis.

Onderwijs

-Tijdens de Turkse bezetting was in het huidige Archeologisch Museum, toen het paleis van Sanudo, een Franse handelsschool van de Jezuïeten gevestigd. De school werd gesticht in 1670 en bleef tot 1970 in gebruik als onderwijsinstelling. Bekendste leerling van deze school was de schrijver van de beroemde roman 'Zorba de Griek', de Kretenzer Nikos Kazantzákis. Hij ging hier naar school in 1896.

-In de dorpsschool van Aperanthos is een Geologisch Museum gevestigd.

Het marmer van Naxos

Het is moeilijk te geloven dat er slechts één gebied op Naxos is waar al sinds de prehistorie marmer gewonnen wordt. En toch is het maar een groep van vijf bergen in de buurt van Kynidaros, 15 km ten oosten van Naxos-stad, die al sinds het Neolithicum marmer levert aan ambachtslieden en kunstenaars. Dus ook vandaag de dag nog staat Naxos bekend om zijn verfijnde, glanzende marmer, commercieel bekend als Naxos Crystalline. Het bewijs van de al eeuwenlange productie van marmer is te zien in de haven van Naxos-stad, waar de marmeren Portara-poort uit de 6e eeuw v.Chr. in de buurt staat van een 21e eeuws beeld van Ariadne, beiden gemaakt van Naxos-marmer. En overal op Naxos en op andere eilanden in de Egeïsche Zee en daarbuiten staan en stonden gebouwen, monumenten en sculpturen gemaakt van Naxos-marmer.

Er zijn verschillende factoren die het marmer van Naxos zo uniek maken, maar de fantastische schittering maakt het een van de populairste marmersoorten. Die schittering wordt veroorzaakt door de samenstelling van het marmer, dat bestaat uit 2% kwarts en voor 98% uit het mineraal calciet. Bovendien is het minder poreus dan andere marmersoorten, en daardoor duurzamer en minder gevoelig als er op geknoeid wordt. Het marmer wordt gebruikt voor tegels, gevels, vloeren, trappen en uiteraard voor kunstwerken.

Er zijn drie kwaliteiten Naxos-marmer: wit is de meest exclusieve van de drie en maakt 20% uit van de productie; semi-wit, de meest commerciële van de drie zorgt voor 50% van de productie en de grijze variant, die zorgt voor 30% van de productie.

Bijzonder is nog dat het marmer in de steengroeven rusten op een verticale helling in plaats van een horizontale helling, zoals bijna altijd het geval is. De beperkte hoeveelheden marmer die er nog te winnen zijn maken het Naxos-marmer zeer bijzonder en duur.

De steengroeves in de omgeving van Kynidaros staan bekend als: Sanidas (de oudste en nog steeds in gebruik); Zas (drie steengroeven); Bolimbas (de grootste groeve; Diracha; en Amelathiou en Skaretzou (die inactief zijn op dit moment.)

Economie

-Landbouw is nog steeds belangrijk voor de economie van Naxos, maar de inkomsten uit het toerisme worden steeds belangrijker. De dalen van het vruchtbare Naxos leveren vooral veel fruit (o.a. voor de productie van de befaamde kitronlikeur), maar ook wat groente op; de bergachtige gebieden zijn belangrijk voor de veeteelt, en dan met name geiten en schapen. Aardappelen worden vooral geteeld in het zuiden van Naxos en worden vooral naar Athene geëxporteerd. Andere landbouwproducten zijn olijven, druiven, vijgen, citrusfruit en maïs. De meeste boomgaarden, met onder andere het grootste olijfbomenbos van Naxos, staan in hét landbouwgebied bij uitstek van Naxos, de Tragea-vallei. Naxos is een van de weinige Griekse eilanden, misschien naast Kreta, dat nog geheel zelfvoorzienend is.

-Amaril, een fijnkorrelig gesteente, bestaande uit korund, magnetiet, hematiet en kwarts, dat onder andere gebruikt wordt voor het fabriceren van schuurpapier en onderdeel is van polijst- en slijpschijven was ooit een belangrijk product voor de economie van Naxos. Er is zelfs een amaril-museum aanwezig in het dorpje Lionas. Vanuit de haven van het vissersdorpje Moutsouna werden de schepen geladen met amaril. De mijnen bevonden zich hoog in de bergen van Apiranthos en Koronos.

-Nog steeds ontgint men op Naxos marmer. In het Flerio-gebied liggen in de buurt van het dorpje Kynidaros marmergroeven. Onder andere de marmeren sfinx van Delphi op de Peloponnesos en kunstwerken op het eiland Delos zijn gemaakt van Naxos-marmer.

-De belangrijkste haven van Naxos is die van Naxos-stad, waar elke dag veerboten en vissersboten aan- en afmeren. Naxos-stad is ook een belangrijk commercieel centrum voor alle Cycladische eilanden.

-Sinds het begin van de 21e eeuw ontwikkelt Naxos zich steeds meer als een toeristisch eiland, met vooral veel bezoekers uit Duitsland en de Scandinavische landen. Rond het strand van Agios Georgios ligt het belangrijkste toeristische gebied van Naxos.

-Naxos is per vliegtuig te bereiken via de luchthaven van Athene met Olympic Airlines. Veerboten varen van en naar Piraeus op het vasteland ook naar een groot aantal eilanden, onder andere Paros, Ios, Santorini, Folegandros, Amorgos, Mykonos, Tinos, Kreta, Samos, Astipalea en Siros.

Vakantie en Bezienswaardigheden

Naxos werd begin 2014 door de bekend site Tripadvisor als enige Griekse eiland opgenomen in het rijtje 'beste eilanden ter wereld'. Zowel de accommodaties, de restaurants als de bezienswaardigheden kregen zeer goede beoordelingen en Naxos eindigde daardoor op een fraaie zesde plaats. In de top 10 'beste eilanden van Europa' eindigde Naxos als tweede, samen met de Griekse eilanden Milos (5e), Kefalonia (6e), Santorini (7e) en Paros (10e).

De soms kilometers lange, vaak brede zandstranden van Naxos vormen de belangrijkste toeristische attractie aan de zuidwestkant van Naxos. De mooiste landschappen liggen echter in het noorden. Rondom het eiland strekken de mooiste stranden van op zijn minst de Cycladen in Naxos zich uit over ongeveer 98 kilometer. De zee rond Naxos staat bekend om zijn sprankelend helder blauw en turkooize water dat glinstert wanneer de stralen van de mediterrane zon er op vallen. De stranden bieden ligbedden en parasols en mogelijkheden voor tal van watersporten. De wind vergemakkelijkt het windsurfen en kitesurfen. Sommige van de stranden zijn ideale locaties om te snorkelen. De meeste stranden liggen aan de zuidwestkust, hieronder een overzicht van de bekendste stranden verspreid over het eiland:

STRANDEN
zuidwestennoordwestennoordoostenzuidoosten
Agia AnnaAbramiApollonasKalantos
AgiassosAmitesLionasKlidos
Agios GeorgiosOrmos AbrámMoutsounaPachia Ammos
Agios Prokopios Panormos
Alyko Psili Ammos
Kastraki
Marangas
Mikri Vigla
Orkos
Parthenos
Plaka
Pyrgaki
Sachara

Dé toeristische attractie in Naxos-stad is de marmeren Portara-tempelpoort op het eilandje (vasteland is verbonden met een dam) Palátia, een overblijfsel van waarschijnlijk een nooit voltooide tempel ter ere van Apollo, die gericht is op Delos, het geboorte-eiland van Apollo. De tempelpoort, gebouwd in 522 v.Chr., is ongeveer 6 meter hoog en 3,6 meter breed.

Het Venetiaanse vijfhoekige 'kastro' werd in 1207 gebouwd door de Venetiaanse hertog van Naxos, Marco II Sanudo. Het fort heeft drie toegangspoorten en twaalf torens, waarvan de Glezos-toren nog in zeer goede staat is gebleven.

De pas in 1982 gevonden site van Yria, een religieuze plek sinds 1300 v.Chr., wordt nu algemeen beschouwd als de bakermat van de Ionische beschaving en van de monumentale Griekse architectuur. Het bijzondere van Yria zijn de restanten van vier bouwwerken die op dezelfde plaats opgebouwd en afgebroken zijn in een relatief korte periode van 800-570 v.Chr. Van de laatste tempel zijn nog wat overblijfselen te zien.

Een van meest bijzonderen en interessante bezienswaardigheden zijn de drie 'Kouroi' die op Naxos liggen, onvoltooide tot 10 meter hoge marmeren beeldhouwwerken van jongemannen uit de Archaïsche periode (7e-6e eeuw v.Chr.). Een van de kourosbeelden zou volgens wetenschappers een afbeelding van Dionysos of van Apollo kunnen zijn.

Naxos en Naxos-stad tellen een aantal bijzonder interessante musea. Het Archeologisch Museum van Naxos-stad omcat vele vondsten, van ca. 6000 jaar v.Chr. tot het Vroeg-Christelijke tijdperk. Zeer bijzonder zijn de marmeren Cycladische beeldjes uit de Vroeg-Cycladische periode (3200-2300 v.Chr.). Ook de Myceense, Geometrische (9e-8e eeuw v.Chr.), Archaïsche en Romeinse tijd zijn vertegenwoordigd in de collectie van het Archeologisch Museum.

Het pas in 1999 geopende Mitropolis-museum vertoont overblijfselen van een Myceense stad uit de 13e tot 11e eeuw v.Chr. en overblijfselen uit de Geometrische periode. Het Venetiaanse Museum voor Volkskunst vertelt over het Venetiaanse Naxos en de geschiedenis van het Kastro. Een van de rijkste geologische musea van Griekenland is het Geologische Museum van Aperathos met een zeer grote verzaling stenen fossielen. Uiteraard wordt de geschiedenis van de steensoort amaril verteld, maar ook over gesteente van andere Cycladische eilanden, zoals vulkanische glas van Milos en vulkanische gesteente van Santorini.

Het oudere gedeelte van Naxos-stad is ook een must voor de toeristen, met veel oude winkels, taveernes en bakkerijen die nog gebak produceren in oude stijl. De kerk van Panagia, Mirtidiotsa is ook de moeite waard. In de sieradenwinkels zie je het oog van Naxos, de beroemde steen die is gevormd door het unieke gecombineerde effect van de Griekse zon, zee en het Griekse klimaat. Naxos kent niet zo'n druk uitgaansleven als bijvoorbeeld Mykonos.

Typisch voor Naxos zijn ook de vele torens, de zogenaamde 'pyrgi'. Er zijn er nog zo'n 30 op het eiland en het zijn overblijfselen van gefortificeerde herenhuizen, gebouwd tussen de 15e en 18e eeuw.

Culinaire specialiteiten van Naxos zijn rosé-wijnen, kazen (arseniko, xinomyzithra, xenotiri en graviera) en kitron, een citroenlikeur die gewonnen wordt uit de bladeren van de Naxos-citroenboom.

Klik op de menuknop bovenaan het scherm voor meer informatie

NAXOS LINKS

Advertenties
• Naar Naxos met Sunweb
• Naxos Vliegtickets.nl
• Naxos Tui Reizen
• Hotels Naxos
• Wandelreis Naxos, Santorini en Paros
• Naxos Vliegtickets Tix.nl
• Autoverhuur Sunny Cars Naxos

Nuttige links

Reisinformatie Naxos (N)
Startnederland Naxos (N)
Telefoongids Griekenland

Bronnen

www.landenweb.nl/griekenland

Wikipedia

CIA - World Factbook

BBC - Country Profiles

laatst bijgewerkt augustus 2021
Samensteller: Arie Verrijp / Geert Willems