Populaire bestemmingen VERENIGD KONINKRIJK

WALES   

Basisgegevens
   Officiële landstaalWelsh, Engels
   HoofdstadCardiff (Caerdydd)
   Oppervlakte20.761 km²
   Inwoners3.006.400 (juni 2010)
   Munteenheidpond sterling (GBP)
   Tijdsverschil-1
   Web | Code | Tel..uk | GBR | +44

Algemeen

Wales (Welsh: Cymru, Land van broederschap) is het meest westelijk deel van het eiland Groot-Brittannië. Wales, vroeger een prinsdom, maakt deel uit van het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië (Wales, Engeland en Schotland) en Noord-Ierland.

Wales Satellietfoto: Publiek domein

De totale oppervlakte van Wales is 20.768 km2, en het is daarmee ongeveer half zo groot als Nederland. Van noord naar zuid meet Wales maximaal 200 kilometer en van oost naar west tussen de 180 en 60 kilometer. De zeer grillige kustlijn bedraagt in totaal 1232 kilometer, waarvan twee derde als ‘Heritage Coast’ speciale bescherming geniet.
Wales wordt aan drie kanten omgeven door wateren, in het noorden door de Ierse Zee, in het zuiden door het Bristol Channel en in het westen door St.-George’s Channel en de Cardigan Bay. Richting Engeland scheidt al meer dan duizend jaar de Offa’s Dyke, een noord-zuid lopende grenswal, 269 kilometer lang Wales van het ‘moederland’. Wales grenst hier aan vier Engelse graafschappen: Cheshire, Shropshire, Hereford & Worcester en Gloucestershire.
Tot Wales behoort ook het kunstmatige schiereiland Anglesey, dat met het vasteland is verbonden door de Menai-brug.

Landschap

Noord-Wales
Het grootste gedeelte van Noord-Wales wordt in beslag genomen door het ruige bergland van Snowdonia, dat sinds 1951 is uitgeroepen tot nationaal park (214.159 ha). In dit park ligt ook de hoogste top van Wales en Engeland, de Mount Snowdon (Welsh: Yr Wyddfa Fawr en 1085 meter hoog).
De omringende bergen worden meestal niet veel hoger dan 900 meter, onder andere de Cader Idris (892 m). De Cader Idris verbindt de zacht glooiende heuvels van Midden-Wales met de alpiene bergwereld in het noorden. Vanaf Ogwen in het noorden kunnen vele toppen beklommen: de Tryfan (917 m), de Glyder Fach (995 m), de Glyder Fawr (999 m) en enkel toppen van de Carneddau Range, zoals de Carnedd Dafydd (1044 m) en de Carnedd Llewelyn (1062 m).
Van het Snowdon-massief lopen verschillende grote dalen richting zee. Verschillende rivieren hebben in de ijstijd brede valleien of delta’s doen ontstaan, zoals de Dwynyd, de Glaslyn, de Conwy, de Mawddach, de Dysynni en de Dovey. In de omgeving van Nant Gwynant, Llanberis en Tal-y-llyn liggen in de dalen enkele bergmeren. Snowdonia heeft verder een zeer afwisselend landschap met open heidehoogvlakten, bergweiden, ruige bergkammen, smalle dalen en valleien.
Het vlakke eiland Anglesey en het golvende schiereiland Llyn staan bekend om hun prachtige, sterk gelede kusten.

Midden-Wales
Het vrijwel onbewoonde Midden-Wales is vooral groen en heuvelachtig. In dit gebied liggen de Cambrian Mountains, een van noord naar zuid lopende bergketen met tamelijk steile hellingen, diepe, langgerekte dalen en deels beboste, deels met heide en gras bedekte hoogvlakten.
De Cambrian Mountains reiken tot de zuidelijke uitlopers van Snowdonia en strekken zich uit van Caernarfon in het noorden tot Carmarthen bij Swansea in het zuidwesten. De hoogste top van de Cambrian Mountains is de Aran Fawddwy met 905 meter.

Zuid-Wales
Het landschap van de zuidoostelijke ‘Valleys’ is ernstig aangetast door de winning van kolen en de bouw van ijzer- en staalfabrieken. De bekendste ‘valleys’ zijn Vale of Neath, Dulais Valley, de Rhondda Valleys (Rhondda Fawr, grote Rhondda en Rhondda Fach, kleine Rhondda), Taff en Cynon Valleys, Rhymney Valley, Sirhowey Valley en Ebbw Valley.
De rest van Zuid-Wales is qua natuurschoon nog wel prachtig, met onder andere het woeste, bergachtige Brecon Beacons National Park (135.144 ha). Dit gebied wordt gekenmerkt door een aantal vrijwel boomloze heuvelruggen, onderbroken door langgerekte, van noord naar zuid lopende rivierdalen. Van oost naar west lopen de Black Mountains (hoogste top: Waun Fach met 811 meter), de Brecon Beacons (hoogste top: Pen y Fan met 886 meter) en de Fforest Fwar (hoogste top Fan Gihirlich met 726 meter). In dit gebied ligt ook nog de Black Mountain (Welsh: Mynydd Du met een hoogte van 802 m).
In het zuidwesten ligt het Pembrokeshire Coast National Park met zijn magnifieke rotskust. Ruige rotspartijen, vogeleilanden, brede baaien, stranden en kleine inhammen wisselen zich hier af. Verder is het gebied vrij vlak met een agrarisch getint binnenland.
Het schiereiland Gower in het uiterste zuiden van Wales is een van de vijf Areas of Outstanding Natural Beauty. Het gebied heeft een gevarieerd landschap met in het binnenland een golvend landschap met afwisselend, weiden en akkers, heide- en gras(hoog)vlakten, bossen en diepe rivierdalen. In het noorden wordt Gower begrensd door kwelders en wadden, zoals de vlakke Llanrhidian Sands en Marsh, onderdelen van de brede monding van de Loughor.
De onbewoonde westkust wordt vrijwel geheel in beslag genomen door het strand van de Rhossili Bay, die wordt beschut door de rotswanden met de klippen van Burry Holms en de landtong van Worms Head aan weerszijden. De zuidkust is een aaneenschakeling van grillige rotsformaties, baaien en soms prachtige sneeuwwitte stranden. Afgescheiden van Cefn Bryn, een heuvelketen van rode zandsteen, strekken zich naar het noorden zoutmoerassen uit. Vlak voor de kust ligt het boomloze, vulkanische Skomer Island, een vogelparadijs.

Rivieren, meren en kanalen

Wales heeft vele rivieren, beekjes en meren. De langste rivieren zijn de Dee, Severn en Wye die door de laaglanden langs de Engelse grens stromen. De Severn is zelfs een van de langste rivieren van Wales en Engeland samen. De River Dee ontstaat in Lake Bala en stroomt door Noord-Wales over de grens met Engeland naar de Ierse Zee; in het zuiden stromen de Usk, Wye, Taff, Tawe en Tywi door diepe valleien naar het Bristol Channel.

Rivier Dee loopt tussen Holt en Farndon over de grens van Wales met Engeland

Het grootste natuurlijke meer van Wales is Bala Lake (Welsh: Llyn Tegid) in Noord-Wales en is ruim 6 kilometer lang. Llangorse Lake is het grootste natuurlijk meer in het zuiden. Bekende meren zijn verder Llyn Gwynant, Llyn y Fan Fach, Llyn y Fan Fawr en de Cregennen Lakes. Wales kent ook vele ijskoude bergmeertjes, alleen in Snowdonia al zo’n 250.
De meeste meren van Wales zijn kunstmatig en dienen als waterreservoir (Llyn Brianne en Lake Vyrnwy). Het ‘merengebied van Midden-Wales’ bestaat uit een vijftal waterreservoirs. Vier daarvan werden tussen 1892 en 1903 aangelegd voor de stad Birmingham, bijna 120 kilometer naar het oosten; de vijfde dateert uit 1952, zodat de totale capaciteit van de in totaal 14 kilometer lange meren op ruim 100 miljoen liter water kwam.
Om de rivieren, havens en fabrieken van vooral Swansea, Cardiff en Chester met de industrie in het binnenland te verbinden, werden in de 18e en 19e eeuw veel kanalen gegraven voor goederentransport. Deze kanalen worden nu eigenlijk alleen nog voor recreatie en watersport gebruikt.


WALES LINKS

Advertenties
• Cheaptickets Cardiff
• Cardiff Hotels
• SRC Cultuurvakanties Wales
• Wales Vliegtickets WTC
• Jouw reis voor de beste prijs - Prijsvrij.nl
• Wales Campings
• Cardiff Vliegtickets Tix.nl
• Autoverhuur Sunny Cars Wales
• Eliza was here

Nuttige links

Reisinformatie Wales (N)
Reizendoejezo – Wales (N)
Romans over Wales (N)
Startpagina Wales (N+E)
Wales Verzamelgids (E+N)
Artikelen en Reisverhalen over WALES
  30 dagen met caravan door Wales

Bronnen

Beeftink, A. / Zuid-Engeland en Wales
Van Reemst

Berkien, G. / Wales
Kosmos-Z&K

Berkien, G. / Wales
Kosmos-Z&K

Danse, W. / Midden-Engeland en Wales
ANWB

Fröhlich, D. / Wales
Deltas

Hendriksen, B. / Wales
Van Reemst

Hestler, A. / Wales
Marshall Cavendish

King, J. / Wales
Lonely Planet

Westphal, U. / Wales
Van Reemst

CIA - World Factbook

BBC - Country Profiles

laatst bijgewerkt June 2017
Samensteller: Arie Verrijp / Geert Willems