Samenleving   

Staatsinrichting

Azerbeidzjan Parlementsgebouw Foto:Tony Bowden

In 1995 werd door middel van een referendum een nieuwe Grondwet aangenomen ter vervanging van de Grondwet uit het Sovjettijdperk. Binnen Azerbeidzjan liggen de autonome Republiek Nakhichevan en de Armeense enclave Nagorny-Karabach. Het lokale leiderschap van Nagorny-Karabach heeft de enclave onafhankelijk verklaard, maar dit wordt internationaal niet erkend.

De president wordt direct gekozen voor vijf jaar en kan maximaal één keer herkozen worden. Hij benoemt het kabinet en in samenspraak met het parlement de premier en de hoofden van de lokale overheden. De president heeft grote bevoegdheden. In 2002 zijn er via een referendum verschillende grondwetswijzigingen doorgevoerd. Eén van de belangrijkste is het feit dat de president voortaan geen tweederde meerderheid meer nodig heeft in de verkiezingen, maar dat een absolute meerderheid (d.w.z. 51% van de uitgebrachte stemmen) volstaat. Daarnaast is besloten dat in het geval dat de president zijn functie niet kan uitoefenen, zijn bevoegdheden aan de premier toevallen in plaats van aan de parlementsvoorzitter, in de periode voor nieuwe presidentsverkiezingen.

Het parlement (Milli Majlis) telt 125 zetels en wordt rechtstreeks gekozen via een districtenstelsel voor een periode van 5 jaar. Ondanks zijn theoretische bevoegdheden, heeft dit parlement in de praktijk weinig macht. De Nieuwe Azerbeidzjaanse Partij (NAP) van Aliyev heeft een meerderheid in het parlement. De oppositie is verdeeld. Op 6 november 2005 zijn er parlementsverkiezingen gehouden, die door de OVSE werden beoordeeld als noch vrij, noch eerlijk, ondanks enige geboekte vooruitgang ten opzichte van de vorige verkiezingen.

De rechterlijke macht bestaat in Azerbeidzjan uit het Constitutionele Hof, het Hooggerechtshof, het Economische Hof en de reguliere en gespecialiseerde rechtbanken. Helaas is het rechtssysteem tot dusverre nog weinig ontwikkeld. De president benoemt lagere rechters en kan kandidaten voordragen voor het Constitutionele Hof, het Hooggerechtshof en het Economische Hof, waarna deze worden benoemd door het parlement.

Politiek

Azerbeidcjan Onderhandelingen Nagorno-Karabakh Foto:Kremlin.ru

Van binnenlandse politiek houdt het grootste deel van de bevolking in Azerbeidzjan zich afzijdig. Soms zijn er protesten, met name in verband met de slechte energiedistributie, maar deze zijn over het algemeen van korte duur. Vanwege de zwakke oppositie is er weinig kans op politieke instabiliteit. Sinds de parlementsverkiezingen van november is de oppositie iets sterker geworden. Dit komt vooral door internationale druk om de verkiezingen eerlijker te laten verlopen. De belangrijkste oppositiepartijen zijn Musavat, de Partij van het Volksfront van Azerbeidzjan en de Azerbeidzjaanse Democratische Partij (verenigd in het Azadliq blok).

Een belangrijk punt in de binnenlandse politiek is Nagorny-Karabach. Dit conflict is nog steeds niet tot een einde gekomen. Ondanks vredesonderhandelingen lijkt dit voorlopig ook nog niet te gebeuren. Er zijn nog sporadische gevechten, maar de verwachting is dat het conflict niet meer in volle hevigheid zal losbreken, zoals in de jaren ’90.

Voor de actuele politieke situatie zie hoofdstuk geschiedenis.

Economie

Azerbeidzjan Export Foto:R Haussmann, Cesar Hidalgo, et. al.

Het in 1995 begonnen stabilisatie- en hervormingsprogramma leidde vanaf 1996, voor het eerst sinds het uiteenvallen van de Sovjet-Unie, weer tot groei van de economie. Deze groei werd met name veroorzaakt door de hoge directe investeringen in de olie-industrie. Dit heeft wel tot gevolg gehad dat de economie zeer afhankelijk van de olie is.

De officiële werkloosheid is 2%, maar geschat wordt dat de werkelijke werkloosheid rond de 11% ligt. De Azerbeidzjani zien nog weinig terug van de hoge olieopbrengsten. Alle meeropbrengsten gaan in het Staatsfonds, om eventuele tegenvallers in de toekomst op te kunnen vangen. Dit fonds is daarnaast ook bedoeld om armoede te verminderen.

De inflatie en begrotingstekorten zijn klein. Hierdoor is ook de buitenlandse schuld vrij laag gebleven. Er zijn echter structurele hervormingen nodig in de rest van de economie, die inefficiënt is. Door zwakke implementatie en de hoge corruptie blijven belastinginkomsten laag. Er worden langzame hervormingen doorgevoerd in de banksector, om deze bijvoorbeeld meer liquide te maken.

Hoewel de privatisering van het midden- en kleinbedrijf bijna compleet is, moet deze bij grote bedrijven nog een aanvang nemen. Verder is ontwikkeling van niet-oliesectoren, zoals landbouw noodzakelijk om de economie meer te diversifiëren. Tot slot zou ook de hoge corruptie aangepakt moeten worden.


AZERBEIDZJAN LINKS

Advertenties
• Azerbeidzjan Vliegtickets WTC
• Hotels Azerbeidzjan
• Vergelijk Vliegtickets vanaf Schiphol
• Transport Azerbeidzjan - TTS Quality Logistics B.V
• Eliza was here
• Azerbeidzjan Vliegtickets Tix.nl

Nuttige links

Azerbeidzjan Startnederland (N+E)
Romans over Azerbeidzjan (N)
Telefoongids Azerbeidzjan
Willgoto Azerbeidzjan (N)
Schrijf uw artikel over AZERBEIDZJAN

Bronnen

Elmar Landeninformatie

CIA - World Factbook

BBC - Country Profiles

laatst bijgewerkt October 2017
Samensteller: Arie Verrijp / Geert Willems